GR025 - Ποταμός Αξιός

Η περιοχή περιλαμβάνει τον ποταμό Αξιό, από τα βόρεια σύνορα της χώρας μέχρι τη διασταύρωσή του με την Εθνική οδό Θεσσαλονίκης - Έδεσσας. Συγκεκριμένα, στην περιοχή περιλαμβάνονται τα Στενά του Αξιού βόρεια του Πολυκάστρου, μια ημιορεινή λοφώδης περιοχή με θαμνώνες μακί, δρυοδάσος και συστάδες παραποτάμιου δάσους, δασωμένες, αμμώδεις ή λασπώδεις νησίδες, καλαμώνες, μια τεχνητή λίμνη στο φράγμα της Ελεούσας και τμήματα βοσκοτόπων, υγρολίβαδων και αγροτικής γης στην πλημμυρική κοίτη του ποταμού.

Τεχνητά τοπία (52,4 %), Υγρότοποι (ενδοχώρας) (20,7 %), Θαμνώνες (11,5 %), Δάση (8,7 %), Λιβάδια/Βοσκότοποι (6,6 %)

Πολύ σημαντική περιοχή για αναπαραγόμενα, διαβατικά και διαχειμάζοντα υδρόβια, αρπακτικά και στρουθιόμορφα είδη. Είδη με σημαντικούς πληθυσμούς στην περιοχή αποτελούν επίσης τα: Casmerodius albus (W) και Pelecanus onocrotalus (P).

• ΖΕΠ: GR1220010 Δέλτα Αξιού - Λουδία - Αλιάκμονα - Αλυκή Κίτρους (29.647 ha, 94 %)

• ΤΚΣ: GR1220002 Δέλτα Αξιού - Λουδία - Αλιάκμονα - ευρύτερη περιοχή - Αξιούπολη (33.676 ha, 44 %)

• ΚΑΖ: Παλμίτσι - Κάμπος (Ευζώνων και Μικρού Δάσους) (1.437 ha, 11 %), Ειδομένη (Αλτσάκιου) (440 ha, 3 %)

Η κυριότερη υποβάθμιση των ενδιαιτημάτων κατά μήκος της κοίτης του ποταμού προέρχεται από τις ανεξέλεγκτες και παράνομες αμμοληψίες (στο τμήμα από Κουφάλια και μέχρι το Πολύκαστρο), που κατά θέσεις έχουν εξαφανίσει το υδροχαρές δάσος στις όχθες και στις νησίδες του ποταμού και έχουν εκβαθύνει υπερβολικά την κοίτη του. Ως αποτέλεσμα η στάθμη του ποταμού έχει πέσει πολύ την τελευταία 10ετία. Η πτώση της στάθμης, σε συνδυασμό με την αυξημένη ζήτηση νερού για άρδευση, προκαλεί τους καλοκαιρινούς μήνες συνθήκες σχεδόν πλήρους ξηρασίας στην κοίτη του ποταμού. Η διασυνοριακή αλλά και εγχώρια παραγόμενη βιομηχανική, γεωργική και οικιακή ρύπανση υποβαθμίζει ακόμη περισσότερο την ποιότητα των ενδιαιτημάτων. Άλλα προβλήματα που έχουν επισημανθεί είναι η έντονη λαθροθηρία, η επέκταση των καλλιεργειών εις βάρος των φυσικών λιβαδιών και η διάβρωση των πρανών του ποταμού. Επιπλέον σχεδιάζονται νέα αρδευτικά και υδροηλεκτρικά φράγματα στην Ελλάδα και την Π.Γ.Δ. Μακεδονίας. Η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση αιολικών πάρκων εντός της ΖΕΠ στα Στενά του Αξιού θα έχει σημαντικές επιπτώσεις στα αναπαραγόμενα είδη της περιοχής, καθώς και στα μεταναστευτικά είδη που ακολουθούν τον Αξιό κατά τις μετακινήσεις τους όπως Pelecanus crispus, Phalacrocorax pygmeus, και αρκετά είδη ερωδιών και αρπακτικών.