GR103 - Κοιλάδα και δέλτα Σπερχειού και Μαλιακός Κόλπος

H περιοχή περιλαμβάνει την κοιλάδα και τις εκβολές του ποταμού Σπερχειού και μικρό τμήμα του Μαλιακού κόλπου, γύρω από τις εκβολές. Στο δέλτα του Σπερχειού υπάρχουν εκτεταμένες εκτάσεις με αλμυρόβαλτους και παλιρροιακές εκτάσεις λάσπης με ρηχά νερά που σπανίζουν στην Ελλάδα, θαμνώνες με αλμυρίκια και περιορισμένες εκτάσεις με καλαμώνες (Phragmites australis), που περιβάλλονται από ορυζώνες και καλλιέργειες βαμβακιού, καλαμποκιού και σιτηρών. Η κοιλάδα του Σπερχειού καλύπτεται κυρίως από καλλιέργειες (ετήσιες και δεντροκαλλιέργειες), θαμνώνες και λιβάδια στους πρόποδες βουνών. Κατά μήκος του ποταμού υπάρχει μωσαϊκό παραποτάμιου δάσους, υγρών λιβαδιών και βάλτων. Τα σημαντικότερα εναπομείναντα τμήματα του παραποτάμιου δάσους είναι το πλατανόδασος των Μεξιάτων και το τμήμα μεταξύ των χωριών Ροδωνιά και Μακρακώμη.

Τεχνητά τοπία (74,3 %), Θάλασσα (9,9 %), Παράκτια (5,4 %), Θαμνώνες (3,6 %), Δάση (3,1 %), Λιβάδια/Βοσκότοποι (2,5 %), Υγρότοποι (ενδοχώρας) (0,5 %)

Είναι ο σημαντικότερος υγρότοπος στην ανατολική πλευρά της κεντρικής και νότιας Ελλάδας, παρότι έχει αποξηρανθεί το μεγαλύτερο τμήμα του. Σημαντική περιοχή για είδη χαρακτηριστικά των ανοικτών υδάτινων εκτάσεων, των παραποτάμιων δασών και των καλαμώνων. Η περιοχή φιλοξενεί τακτικά πάνω από 20.000 υδρόβια και αποτελεί σημαντική περιοχή για το ξεχειμώνιασμα και τη μετανάστευση υδροβίων και παρυδάτιων πουλιών. Άλλα είδη με σημαντικό πληθυσμό στην περιοχή είναι τα Anas penelope (W), Phoenicopterus roseus (W), Casmerodius albus (W), Grus grus (W), Pluvialis apricaria (W) και Calidris alpina (W).

• ΖΕΠ: GR2440005 Yγρότοπος εκβολών (δέλτα) Σπερχειού (3.966 ha, 14 %)

• ΤΚΣ: GR2440002 Κοιλάδα και εκβολές Σπερχειού - Μαλιακός κόλπος (47.547 ha, 99 %)

• ΚΑΖ: Γέφυρα Σπερχειού (Μαγούλα Καραλί - Λιανοκλαδίου - Λαδικού - Ζηλευτού - Ροδωνιάς) (1.298 ha, 5 %), Εκβολές Σπερχειού - Ανθλήλη - Ροδίτσα (1.189 ha, 4 %), Γουλινά (Παλαιοβράχας - Καλλιθέας - Σπερχειάδας) (1.297 ha, 0,3 %), Προφ. Ηλίας - Αφράτη (Λαμίας) (3.175 ha, 0,1 %)

Οι κύριες απειλές είναι η αγροτική εντατικοποίηση, η έντονη λαθροθηρία αλλά και η όχληση από τη νόμιμη θήρα καθώς και η επιβάρυνση του υγροτόπου με μόλυβδο από τα κυνηγετικά σκάγια, η κοπή και καύση των φυτοφρακτών, της παραποτάμιας βλάστησης και των μεμονωμένων δένδρων, η παράνομη υλοτομία και η βόσκηση, που απειλούν τα εναπομείναντα τμήματα του παραποτάμιου δάσους, οι αμμοληψίες/χαλικοληψίες στην κοίτη του ποταμού, η άντληση των νερών του ποταμού για άρδευση καθώς και η ρύπανση των νερών. Η απόρριψη μπάζων και σκουπιδιών στο παραποτάμιο δάσος και στην παράκτια ζώνη (παράκτια χωματερή στα αλίπεδα της Αγίας Τριάδας και εκτεταμένα μπαζώματα στο ακρωτήριο Χιλιομίλι) είναι σημαντικό πρόβλημα. Άλλες απειλές είναι η παράνομη δόμηση (στα αλίπεδα στο βόρειο τμήμα του δέλτα και οι δεκάδες καλύβες ψαράδων στην εκβολή του ποταμού) και η μεγάλη αύξηση των υδατοκαλλιεργειών ανοιχτά της εκβολής του Σπερχειού.