Imagine a place with all kinds of wetlands, from shallow lagoons and salt flats to freshwater marshes and riparian forests bordered by steep gorges, dense deciduous forests and slopes covered with dense maquis scrub...
Now, stop imagining because this place exists and it is the Messolonghi – Aitoliko Lagoon National Park, one of the most important wetlands of Greece that hosts very large numbers of waterfowl, waders, raptors etc. year-round. For this reason, it was acknowledged as a Ramsar wetland of international importance back in 1975, when nature protection was not yet a priority of the state.
Φανταστείτε ένα μέρος με όλων των ειδών τους υγρότοπους, από ρηχές λιμνοθάλασσες και αλμυρόβαλτους έως έλη γλυκού νερού και παρόχθια δάση που να συνορεύουν με απότομα φαράγγια, πυκνά δάση φυλλοβόλων και κατάφυτες πλαγιές με μεσογειακή μακκία...
Τώρα, σταματήστε να φαντάζεστε γιατί αυτό το μέρος υπάρχει και είναι το Εθνικό Πάρκο Λιμνοθαλασσών Μεσολογγίου, μία από τις σημαντικότερες ορνιθολογικά υγροτοπικές περιοχές της Ελλάδας που φιλοξενεί πολύ μεγάλους αριθμούς από υδρόβια, παρυδάτια, αρπακτικά κ.α. όλες τις εποχές του χρόνου! Γι’ αυτόν τον λόγο, εξάλλου, αναγνωρίστηκε ως Υγρότοπος Διεθνούς Σημασίας το μακρινό 1975, όταν ακόμα η προστασία της φύσης δεν ήταν προτεραιότητα του κράτους.
Its ornithological value was discovered by foreign travelers as early as the 19th century and now, in its ever-changing ecosystems, a total of almost 300 species of birds have been recorded, while the variety of other wildlife -mammals, amphibians, reptiles and, of course, fish- is particularly great. So, when you are looking for birds in the lagoons it is very easy to see terrapins, frogs, harmless Grass Snakes and Dice Snakes and, if you are lucky, otters and jackals.
Ease of access and the unique combination of nature, history and folklore make Messolonghi an ideal destination for birdwatchers. Beginners can enjoy a wide variety of species in all seasons and learn to distinguish the different species.
The more experienced can look for less common species that occur more regularly here than in other places. But there are also the more dedicated observers who are capable of travelling hundreds of kilometres, even on the same day, to see an extremely rare feathered visitor, as has happened many times in recent years. No matter the level of the birdwatcher, one thing is certain: you will never leave this place unsatisfied! Especially if at the end of the trip you taste some of the local delicacies in one of the taverns.
Την ορνιθολογική του αξία την είχαν ανακαλύψει ξένοι περιηγητές από τον 19ο αιώνα ήδη και πλέον, στα διαρκώς μεταβαλλόμενα οικοσυστήματά του, έχουν καταγραφεί συνολικά σχεδόν 300 είδη πουλιών ενώ είναι ιδιαίτερα μεγάλη και η ποικιλία σε άλλα είδη άγριας ζωής - θηλαστικά, αμφίβια, ερπετά και, φυσικά, ψάρια. Την ώρα, δηλαδή, που αναζητάτε πουλιά στις λιμνοθάλασσες είναι πολύ εύκολο να δείτε Νεροχελώνες, βατράχια, ακίνδυνα Νερόφιδα και Λιμνόφιδα και αν είστε πιο τυχεροί ακόμα και Βίδρα ή Τσακάλι.
Η ευκολία πρόσβασης και ο μοναδικός συνδυασμός φύσης, ιστορίας και λαογραφίας καθιστούν το Μεσολόγγι ως έναν προορισμό ιδανικό για τους παρατηρητές πουλιών. Οι αρχάριοι μπορούν να απολαύσουν μεγάλη ποικιλία ειδών όλες τις εποχές και να μάθουν να ξεχωρίζουν τα διαφορετικά είδη. Οι πιο έμπειροι μπορούν να αναζητήσουν λιγότερο κοινά είδη που εδώ εμφανίζονται πιο τακτικά απ ότι σε άλλα μέρη. Υπάρχουν όμως και οι πιο αφοσιωμένοι παρατηρητές που είναι ικανοί να διανύσουν εκατοντάδες χιλιόμετρα, ακόμα και αυθημερόν, προκειμένου να δουν κάποιον εξαιρετικά σπάνιο φτερωτό επισκέπτη, όπως έχει γίνει πολλές φορές τα τελευταία χρόνια. Όποιο και αν είναι το επίπεδο του παρατηρητή πουλιών, ένα πράγμα είναι σίγουρο: δε θα φύγει ποτέ παραπονεμένος από αυτόν τον τόπο! Ειδικά αν στο τέλος της εξόρμησης γευτεί κάποια από τις τοπικές νοστιμιές σε μία από τις ταβέρνες της περιοχής.
Both the size and the variety of the wetland areas create ideal conditions for the presence of waterfowl and waders at any season. Dalmatian Pelicans, Flamingos and Avocets are typical species observed throughout the year, as are many species of herons and waders like the Kentish Plover and the Oystercatcher. In winter, concentrations of waterfowl (Coots, Wigeons, Common Pochards and other ducks) can reach tens of thousands of individuals, while at the same time there are large numbers of Golden Plovers, Northern Lapwings and other waders.
It is in spring and autumn that we see the largest numbers and variety of species of stints, sandpipers and other wetland species. In the summer, Collared Pratincoles, Little and Gull-billed Terns, Little Bitterns and Purple Herons, and small passerines like the Zitting Cisticola, the Greater Short-toed Lark and the Rufous-tailed Scrub Robin breed.
Birds of prey are also of great interest. From the Lesser Kestrel to the majestic Griffon Vulture, the variety of birds of prey is impressive. In winter, Spotted Eagles and Merlins hunt in the open areas of the wetlands, in spring Montagu’s Harriers and Red-footed Falcons pass through, while in summer, Short-toed Eagles, Honey Buzzards, Levant Sparrowhawks and Hobbies nest in the adjacent hills and mountains. There are also extremely rare visitors, like the odd Cinereous Vulture that can occasionally overwinter along with Griffons.
In the forests we can find woodpeckers, cuckoos, owls like the Tawny Owl and many passerines (Nuthatches, tits, flycatchers etc). The scrublands are dominated by warblers and chats, while even on the bare rocks we can find Blue Rock Thrushes, Rock Nuthatches and Crag Martins. Finally, in agricultural areas, the Crested Lark and the Corn Bunting are the most common breeding species.
Είναι αναμενόμενο ότι τόσο το μέγεθος όσο και η ποικιλία των υγροτοπικών εκτάσεων δημιουργεί ιδανικές συνθήκες για την παρουσία υδρόβιων και παρυδάτιων πουλιών όλες τις εποχές του χρόνου. Οι Αργυροπελεκάνοι, τα Φοινικόπτερα και οι Αβοκέτες είναι χαρακτηριστικά είδη που παρατηρούνται όλο τον χρόνο, όπως και πολλά είδη ερωδιών αλλά και παρυδάτιων πουλιών όπως ο Θαλασσοσφυριχτής και ο Στειδοφάγος. Τον χειμώνα, οι συγκεντρώσεις υδρόβιων πουλιών (Φαλαρίδες, Σφυριχτάρια, Γκισάρια και άλλες πάπιες) φτάνουν τις δεκάδες χιλιάδες άτομα ενώ την ίδια περίοδο έχουμε μεγάλους αριθμούς από Βροχοπούλια, Καλημάνες και άλλα παρυδάτια.
Την άνοιξη αλλά και το φθινόπωρο είναι που παρατηρούμε τους μεγαλύτερους αριθμούς και ποικιλία ειδών από σκαλίδρες, τρύγγες και άλλα υγροτοπικά είδη. Το καλοκαίρι, αναπαράγονται Νεροχελίδονα, γλαρόνια όπως τα Νανογλάρονα και τα Γελογλάρονα, Μικροτσικνιάδες και Πορφυροτσικνιάδες αλλά και μικρά στρουθιόμορφα όπως η Κιστικόλη, η Μικρογαλιάντρα και το Κουφαηδόνι.
Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα αρπακτικά πουλιά. Από το μικρόσωμο Κιρκινέζι ως το επιβλητικό Όρνιο, η ποικιλία των αρπακτικών είναι σημαντική, όλες τις εποχές. Τον χειμώνα, οι Στικταετοί και τα Νανογέρακα κυνηγούν στις ανοιχτές εκτάσεις των υγροτόπων, την άνοιξη περνούν Λιβαδόκιρκοι και Μαυροκιρκίνεζα ενώ το καλοκαίρι φωλιάζουν Φιδαετοί, Σφηκιάρηδες, Σαΐνια και Δεντρογέρακα στους γειτονικούς λόφους και βουνά. Υπάρχουν και εξαιρετικά σπάνιοι επισκέπτες, όπως ο Μαυρόγυπας που κάποιους χειμώνες κάνει παρέα με τα Όρνια.
Στα δάση μπορούμε να βρούμε δρυοκολάπτες, Κούκους, νυχτόβια όπως ο Χουχουριστής αλλά και πολλά στρουθιόμορφα (τσοπανάκους, παπαδίτσες, μυγοχάφτες κ.α.). Στους θαμνότοπους κυριαρχούν οι τσιροβάκοι και οι Μαυρολαίμηδες ενώ ακόμα και στα γυμνά βράχια μπορούμε να βρούμε Γαλαζοκότσυφες, Βραχοτσοπανάκους και Βραχοχελίδονα. Τέλος, στις αγροτικές εκτάσεις, ο Κατσουλιέρης και ο Τσιφτάς είναι τα πιο κοινά αναπαραγόμενα είδη.
BIRDING IN MESSOLONGHI: A Birdwatching Guide for the Messolonghi & Aetoliko protected areas in Western Greece
ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΟ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ ΤΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ: Οδηγός παρατήρησης πουλιών στην προστατευόμενη περιοχή Μεσολογγίου – Αιτωλικού
Leaflet "Birding in Messolonghi" | Φυλλάδιο "Το Μεσολόγγι ως ορνιθοτουριστικός προορισμός"
All editions are also available in print version | Οι παραπάνω εκδόσεις είναι διαθέσιμες και σε έντυπη μορφή. Επικοινωνήστε μαζί μας!